حل المسائل الهداية في النحو - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٥ - در جملات زير فاعل و مفعول را استخراج كنيد؟

د: كلمه « المجالس » با اينكه جمع منتهى الجموع بوده و غير منصرف مى‌باشد معذلك بواسطه دخول الف و لام بر سرش در حالت جرّى كسره گرفته.

ه: كلمه « اعظم » غير منصرف است چون وصفيت و وزن فعل دارد معذلك بواسطه اضافه شدن در حالت جرّى كسره گرفته چنانچه كلمه « فجائع » بواسطه جمع منتهى الجموع بودن غير منصرف است ولى بواسطه دخول الف و لام بر سرش در حالت جرّى كسره گرفته است.

٥- كلمات غير منصرف در سؤال پنجم عبارتند از:

سعدى (عجمه و علميّت) قطفان كه با غين نيز آنرا نوشته « غطفان » اسم است براى قبيله‌اى در عرب (الف و نون زائده و علميّت) آسيه (تأنيث و علميّت) معديكرب (تركيب و علميّت) بيضاء (مؤنث است و علامتش الف ممدوده است كه قائم مقام دو سبب مى‌باشد) مواعظ (جمع منتهى الجموع بوده كه قائم مقام دو سبب است) دمشق (عجمه و علميّت) حدائق (جمع منتهى الجموع) حضرت موت (علم و تركيب) رواسى (جمع منتهى الجموع) قوارير (جمع منتهى الجموع) عشار (عدول و وصفيّت) سامرّاء (مؤنث است و علامتش الف ممدوده است) مروان (الف و نون زائده و علميّت) ظمئان (الف و نون زائده و وصفيّت) مريم (مؤنّث مجازى و علميّت) افصح (وزن فعل و وصفيّت) مخمس (عدول و وصفيّت) لبنان (الف و نون زائده و علميت) ملاعق (جمع منتهى الجموع) زكريّاء (مؤنث است علامتش الف ممدوده مى‌باشد).

سؤالات و تمرينات ص (٣٥)

١- اسماء مرفوع را بشماريد؟

٢- فاعل را تعريف كرده و انواعش را نام ببريد؟

٣- حكم اسناد فعل به جمع مكسّر چيست؟

٤- چه وقت فعل را تثنيه و جمع مى‌آورند؟

٥- در جملات زير فاعل و مفعول را استخراج كنيد؟